Dwa dokumenty, ten sam skutek
Postanowienie sądu o stwierdzeniu nabycia spadku i notarialny akt poświadczenia dziedziczenia mają takie same skutki prawne. Oba wskazują, kto jest spadkobiercą i w jakim udziale. Oba są też podstawą do wpisu w księdze wieczystej, załatwiania spraw w banku czy zgłoszenia spadku w urzędzie skarbowym.
Nie można mieć obu naraz. Jeżeli jeden z nich został już wydany, drugiej drogi nie wybierzemy.
Kiedy wystarczy notariusz
Droga notarialna jest szybsza, często zamyka się w jednym spotkaniu. Wymaga jednak spełnienia kilku warunków:
- przed notariuszem muszą stawić się jednocześnie wszystkie osoby, które mogą wchodzić w grę jako spadkobiercy ustawowi i testamentowi,
- między spadkobiercami nie może być sporu co do tego, kto dziedziczy,
- nie może chodzić o testament szczególny, np. ustny.
Notariusz sporządza najpierw protokół dziedziczenia, a potem akt poświadczenia dziedziczenia, który rejestruje w elektronicznym rejestrze. Koszty to taksa notarialna, wypisy i VAT, zwykle kilkaset złotych.
Kiedy trzeba iść do sądu
Postępowanie sądowe jest konieczne, gdy ktoś z rodziny nie może albo nie chce przyjść do notariusza, gdy nie wiadomo, gdzie przebywa któryś ze spadkobierców, gdy pojawiło się kilka testamentów albo gdy ktoś kwestionuje ważność ostatniej woli.
Wniosek składa się do sądu rejonowego właściwego dla ostatniego miejsca zwykłego pobytu zmarłego. Dla mieszkańców Chorzowa i Świętochłowic będzie to Sąd Rejonowy w Chorzowie. Opłata od wniosku wynosi 100 zł. Do wniosku dołącza się akt zgonu, akty stanu cywilnego potwierdzające pokrewieństwo oraz testament, jeżeli został sporządzony.
Sąd wyznacza rozprawę, przesłuchuje uczestników i wydaje postanowienie. W prostych sprawach trwa to kilka miesięcy, w sporach o testament znacznie dłużej.
Porównanie w skrócie
| Notariusz | Sąd | |
| Czas | zwykle jedno spotkanie | kilka miesięcy lub dłużej |
| Obecność wszystkich spadkobierców | konieczna (ale nie musi być w jednym czasie) | niekonieczna |
| Spór w rodzinie | wyklucza tę drogę | rozstrzyga sąd |
| Koszt | taksa notarialna, wypisy, VAT | opłata 100 zł plus 5 zł za wpis do Rejestru Spadkowego plus ewentualne koszty biegłych |
Na co uważać
Stwierdzenie nabycia spadku nie dzieli jeszcze majątku. Określa tylko udziały, np. po 1/3 dla każdego z trójki rodzeństwa. Podział konkretnych rzeczy następuje dopiero w dziale spadku.
Po uzyskaniu postanowienia lub aktu warto pamiętać o 6 miesiącach na zgłoszenie spadku w urzędzie skarbowym na formularzu SD-Z2. To warunek zwolnienia z podatku dla najbliższej rodziny.
Gdy sprawa jest sporna albo obejmuje nieruchomości i testament, pomoc profesjonalisty pozwala uniknąć błędów we wniosku i opóźnień. Jak wygląda współpraca, gdy sprawy spadkowe prowadzi adwokat spadkowy, opisuje kancelaria adw. Karoliny Grabczyk-Jermak z Gliwic.
Artykuł przygotowany we współpracy z adw. Karoliną Grabczyk-Jermak, Kancelaria Adwokacka w Gliwicach. Ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej.
Artykuł sponsorowany



Napisz komentarz
Komentarze