Chorzów bliżej referendum? Złożono ponad 8000 podpisów

5 marca do Komisarza Wyborczego w Katowicach oraz na biurko prezydenta Szymona Michałka trafiło powiadomienie o zamiarze przeprowadzenia referendum lokalnego.

"My niżej podpisani mieszkańcy Chorzowa, powiadamiamy o zamiarze wystąpienia z inicjatywą przeprowadzenia referendum lokalnego, w sprawie odwołania Prezydenta Chorzowa Szymona Michałka przed upływem kadencji" – napisano w złożonym dokumencie.

Grupa oceniła działania prezydenta Chorzowa Szymona Michałka jako szkodliwe dla rozwoju miasta i obniżające standard życia mieszkańców. Wskazano na 6 głównych powodów, jakie zmotywowały referendystów do uruchomienia zbiórki podpisów.

4 maja, w Dzień Hutnika, do Komisarza Wyborczego w Katowicach trafiły listy z podpisami. Jak przekazał Jarosław Rejek w rozmowie z redakcją Tuby Chorzowa, zgromadzono ich niemal 8100. Zgodnie z ostatnimi danymi dotyczącymi ilości wyborców w mieście, aby do referendum doszło, ważnych podpisów powinno być mniej więcej 7200, co stanowi 10% osób uprawnionych do głosowania. 

“Treść odpowiedzi była enigmatyczna”

Zgodnie z obowiązującymi przepisami, inicjator referendum zobowiązany jest do poinformowania o nim mieszkańców w sposób zwyczajowo przyjęty w gminie. Czyli jaki?

– Aby ten proces przeszedł prawidłowo i w sposób niebudzący wątpliwości, 27 marca skierowałem do Urzędu Miasta Chorzów wniosek o wskazanie miejsc przeznaczonych do publikacji informacji oraz umożliwienie realizacji obowiązku informacyjnego zgodnie z praktyką stosowaną w mieście – mówi Jarosław Rejek, pełnomocnik inicjatorów referendum.

Do 22 kwietnia Miasto Chorzów nie udzieliło odpowiedzi, co w opinii pana Rejka utrudniało wykonanie obowiązku nałożonego ustawą. Złożył ponaglenie, wskazując dodatkowo na stan niepewności prawnej i ograniczenie możliwości poinformowania mieszkańców.

Odpowiedź została mu faktycznie doręczona dopiero 28 kwietnia wieczorem, raptem tydzień przed końcem terminu na złożenie zebranych podpisów do Komisarza Wyborczego.

– Treść odpowiedzi była enigmatyczna, nie wskazano konkretnych miejsc publikacji, nie określono praktycznych kanałów komunikacji, ograniczono się do ogólnych informacji o przepisach – wylicza Jarosław Rejek.

W efekcie dodrukowano dodatkowe materiały informacyjne i plakaty, które na ostatnią chwilę trafiły do Urzędu Miasta Chorzów. Sam Rejek nie jest pewien, czy zostały one faktycznie wywieszone. Równolegle grupa referendalna samodzielnie prowadziła kampanię informacyjną, m. in. poprzez rozwieszanie plakatów, publikowanie na stronach internetowych i w gazecie, a także bezpośrednie działania w przestrzeni miejskiej.

Zgłoszenia do prokuratury

Czas poświęcony na zbieranie podpisów pod referendum o odwołanie prezydenta Szymona Michałka przed upływem kadencji stał się także polem politycznej batalii. Prezydent Chorzowa odpowiedzialność za uruchomienie inicjatywy widzi po stronie swoich poprzedników. Niedługo później chorzowska prokuratura miała co robić w temacie szeroko rozumianego referendum.

Najpierw poinformowano o złożonym zawiadomieniu o możliwości popełnienia przestępstwa przez prezydenta Szymona Michałka. Chodzi o wywoływanie nacisku na pracowników chorzowskiej placówki edukacyjnej, który miał skutkować rozwiązaniem umowy o pracę z jedną z inicjatorek referendum. Poszkodowana w tej sprawie czuje się Joanna Pietrek, pedagog z 40-letnim stażem, która odrzuciła zarzuty co do tego, że miała zbierać podpisy w swoim miejscu pracy. 

Następnie zmontowane nagranie z wizyty w gabinecie lekarki Haliny Hiltawskiej (radna Chorzowa z ramienia KO) zaczęło krążyć po internecie. Można było je znaleźć głównie na social mediach polityków Prawa i Sprawiedliwości, a dodatkowo pojawiło się na oficjalnym, głównym profilu partii Konfederacja Wolność i Niepodległość na facebooku. Hiltawska odparła zarzuty, nazywając je “prymitywną prowokacją” i mówiąc, że zgłosiła sprawę do prokuratury. Nim to zrobiła, poseł Paweł Jabłoński (PiS) złożył w tej sprawie zawiadomienie o możliwości popełnienia przestępstwa, ale przez radną. 

Co dalej?

Obecnie temat referendum jest na etapie, podczas którego Komisarz Wyborczy zweryfikuje dokumenty. Jeśli nie znajdzie uchybień, w ciągu 30 dni od złożenia wniosku wyda postanowienie o przeprowadzeniu referendum lub odrzuceniu wniosku. Referendum przeprowadza się najpóźniej w 50 dniu (w dzień wolny od pracy) od dnia opublikowania postanowienia komisarza wyborczego. 

Aby referendum było wiążące, musi osiągnąć odpowiedni pułap frekwencyjny, który wynosi co najmniej 3/5 liczby osób, które brały udział w wyborze prezydenta. Dla Chorzowa liczba ta wynosi niecałe 21,5 tysiąca mieszkańców. 

W przypadku odwołania prezydenta, premier wyznaczy osobę pełniącą jego funkcję, do czasu zaprzysiężenia nowego. Wybory przedterminowe muszą odbyć się w ciągu 90 dni od daty publikacji wyników referendum.